Verslag van mijn bezoek aan Centre Santé Yarie

Van 14 november t/m 6 december 2015 was ik in Ansoumanya Village en kon ik zien hoe Centre Santé Yarie in de praktijk functioneert.. Met de medewerkers heb ik gepraat over hun werk en de problemen waar ze tegenaan lopen. Dr. Soumah (arts) en dr. Bangoura (lab) waren vanaf het begin bij de voorbereidingen betrokken.

Zonsondergang over het land. Mooie rode vegen in de lucht
 

Met name dr. Soumah en Fanusa hebben het voorbereidende werk gedaan en gezorgd voor de vergunning. Ze waren erg blij dat ze eindelijk aan de slag konden gaan.. Dr. Soumah komt elke dag op de brommer uit de hoofdstad Conakry. Dat is ruim een uur rijden, waarvan de laatste 4 km. over een een hele slechte weg. Dat stuk duurt dan ook 25 minuten.

Zonsondergang over het land. Mooie rode vegen in de lucht
 

Dr. Bangoura komt op afroep met de brommertaxi en rijdt terug achterop de brommer met dr. Soumah. Om er voor te zorgen dat de continuïteit van de behandelingen gewaarborgd is, zijn er 2 verpleegkundigen in het centrum wekzaam. Beiden zijn gediplomeerd en worden op de rustige momenten verder opgeleid door dr. Soumah. Hij bespreekt de patiënten en de behandeling met hen en vertelt achtergronden van de verschillende ziekten. Preventie is ook een aandachtspunt. Dit zal zeker ten goede komen aan de zorg. Een wens is nog om een medisch student ervaring te laten opdoen in het centrum. Dan is het ook mogelijkom de openingstijden te verruimen, omdat de student dr. Soumah zou kunnen vervangen. Men is ernaar op zoek, maar de woon- werkafstand en vooral de slechte weg zijn een probleem.


Ik heb veel meegeluisterd en meegekeken bij de spreekuren van dr. Soumah. Hierdoor heb ik meer inzicht gekregen in de werkwijze en de problemen die zich voordoen. De patiënten komen niet op afspraak. Het kan dus voorkomen dat er meerdere patiënten tegelijk komen en een ander moment is er niemand. Veel patiënten hebben medicijnen nodig die per infuus worden toegediend. Daarom beschikt het centrum voor de dagbehandeling over 5 bedden en een aantal matrassen. Veel patiënten hebben malaria, vaak in in een vergevorderd stadium. Als men er vroeg bij is, is het goed te behandelen, maar meestal wachten mensen (te) lang. Daardoor komen ze vaak in een slechte conditie aan. Ik heb verschillende keren gezien dat patiënten in coma waren terwijl ze achterop de brommer arriveerden, een derde persoon daar weer achter die de patiënt moest vasthouden, Het centrum is alleen van maandag t/m zaterdag overdag geopend. Als de patiënten na behandeling weer "stabiel" zijn gaan ze weer naar huis. Dat betekent dat erMannen rijst aan het dorsen met vlegels
vaak lange werkdagen gemaakt moeten worden. Komt een patiënt bv. om 16.30  aan en is het nodig dat de behandeling direct gestart wordt, dan kan het wel 20,30 worden voordat het personeel naar huis kan. Patiënten moeten meestal de dagen erop weer terugkomen voor de vervolgbehandeling. Er komt altijd familie mee, die wacht tot de patiënt weer naar huis kan. Omdat één van de  verpleegkundigen dichtbij het ventrum woont, komt het ook voor dat dr. Soumah naar huis kan en dat zij het werk verder afmaakt.De apotheek wordt op verzoek van dr. Soumah en onder zijn verantwoordelijkheid gerund door Aminata, de vrouw van Fanusa. Omdat zij ook moet koken en voor de kinderen (resp. bijna 1 en 3 jaar) en voor de huishouding moet zorgen, wordt ze 's morgens en 's avonds vaak geholpen door Fanusa. Er is geen drogist in het dorp, dus mensen komen ook als er geen arts is om paracetamol e.d. te kopen. 

Zonsondergang over het land. Mooie rode vegen in de lucht
Ik heb ook veel patiënten en familie gesproken en ze waren erg te spreken over de behandeling in het centrum. Op de dag van de officiële opening op 21 november kwam ook de inspekteur van de Volksgezondheid uit Dubreka. In zijn toespaak gaf hij aan dat hij heel blij was met de komst van het centrum, omdat er in de omgeving niets was op dit gebied en dat hij weet dat in Centre Sante Yarie verantwoorde medische hulp wordt geleverd. De inspekteur wil graag samenwerken voor wat betreft vaccinatie e.d.                   De start is gemaakt en nu gaat het erom om e.e.a. draaiende te houden. Met de inzet van alle betrokkenen moet dit mogelijk zijn.

Tjaarke Eising